“రామ రామయన్న రారాదు పాపమ్ము
రామరామయన్న రాదు భయము
రామరామయన్న రాబోదు మృత్యువు
రామనామమమృత రాశి యగును”

తెలంగాణరాష్ట్రము ఉమ్మడి మెదక్ జిల్లాలో 1956లో ఏర్పడ్డ ప్రభుత్వ డిగ్రీకళాశాల (స్వయంప్రతిపత్తి) సిద్ధిపేట, తెలుగువిభాగానికి ఘనమైన చరిత్ర ఉంది. శ్రీ పరాశరం గోపాలకృష్ణమూర్తి గారి నుండి డా. నందిని సిధారెడ్డి వరకు ఎందఱో మహనీయులు తెలుగు విభాగానికి అధ్యక్షులుగా ఉండి విద్యార్థుల్లో మంచి లక్షణాలు పెంపొందించడానికి  వివిధ అంశాలపైన సదస్సులు, కార్యశాలలు నిర్వహించడం జరిగింది. తెలుగు విభాగానికి అనుబంధంగా విలువైన గ్రంథాలతో “శ్రీ KV  రాఘావాచార్య స్మారక సాహిత్యపీఠo- పరిశోధన కేంద్రం” ఉంది. తెలుగువిభాగం ఆధ్వర్యంలో “శాంతా-వసంతా ట్రస్ట్” హైదరాబాద్ వారి ఆర్ధికసహకారంతో 2023, నవంబర్ 20 & 21 తేదీలలో “కమనీయం తెలుగు రామాయణం” రెండురోజుల జాతీయసదస్సు నిర్వహింపబడింది.

రామాయణం రసవత్కావ్యం. ఆదర్శజీవనవిధానానికి, సక్రమధర్మాచరణకు నిలువెత్తు నిదర్శనం. అన్నదమ్ముల ఆత్మీయత, ఆదర్శదాంపత్యజీవనం, ఇచ్చిన మాటకు కట్టుబడడం, శరణు కోరిన వారిని రక్షించడం, దుష్టశిక్షణ-శిష్టరక్షణ, కరుణరసభావన... ఇలా సకలగుణసంపన్న, సల్లక్షణవారాశి రామాయణం. వాల్మీకివిరచిత సంస్కృతరామాయణానికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేకభాషల్లో అనువాదాలున్నాయి. తెలుగునాట 12వ శతాబ్దిలో గోనబుద్ధారెడ్డి ‘రంగనాథరామాయణం’ మొదలుకొని నేటి వరకు వందలాది తెలుగు రామాయణాలు వచ్చాయి. కథలో మార్పు లేకున్నా కథనంతో నిత్యనూతనమై అందరినీ అలరిస్తుంది రామాయణం. తెలుగు సాహిత్యంలో పద్యము నుండి మినీకవిత వరకు అన్ని ప్రక్రియల్లో రామాయణం వెలువడింది. జానపద- గేయాల్లో, కోలాటం పాటల్లో, స్త్రీల పాటల్లో రామాయణ సంబంధిత కథాంశాలు విరివిగా కనిపిస్తాయి.

ఉదాత్తమైన ఆదర్శజీవనానికి మార్గంవేసిన వాల్మీకి రామాయణ ఇతిహాసాన్ని కవులు ఎవరికి తోచినట్టు వారు ఎవరికి నచ్చిన ప్రక్రియలో వారు అనువాదం చేశారు. తెలుగులో రాసిన కవులు యథాతథంగా కాకుండా, భక్తితోనో, కవితానురక్తితోనో రామాయణానికి వినూత్నకల్పనలను జోడించి రాశారు. సమాజాన్ని మిక్కిలి ప్రభావితం చేసే చలనచిత్ర రంగంలో కూడా  మూకీ చిత్రాల కాలం నుండి నేటి అధునాతన సాంకేతిక నైపుణ్యాలతో కూడిన చిత్రాల వరకు రామాయణ సంబంధ సినిమాలు వస్తూనే ఉన్నాయి. ఆధునికకాలపు చలనచిత్ర కల్పనలు ప్రేక్షకాదరణకోసం అవాల్మీకాలను మరింత ప్రచారం చేశాయి. రామాయణ కావ్యానికి వన్నెతెచ్చేందుకు చేసిన ఈ నవ్యకల్పనలు వాస్తవాలన్నంతగా ప్రజల్లో ప్రచారం అయ్యాయి.  

వాల్మీకి రామాయణాన్ని అనువాదం చేసే సందర్భంలో చేర్చబడ్డ కల్పనలు, ప్రక్షిప్తాల వలన రామాయణ అంతరార్థం పక్కదారి పట్టి కల్పవృక్షంగా ఆదరించబడిన రామాయణం కొందరికి విషవృక్షం అయింది. తెలుగురామాయణాలలో అవాల్మీకాలు, ప్రక్షిప్తాలు, వాటి వెనుక ఉన్న కారణాలు, వాస్తవంగా రామాయణంలో అందించబడిన విలువలు ఇత్యాది అంశాల గురించి చర్చ జరిపి సమాజంలో మానవీయవిలువలు సన్నగిల్లుతున్న వర్తమానసందర్భంలో నేటి తరానికి రామాయణం నేర్పించిన ధర్మాచరణ మార్గాన్ని, మానవీయవిలువలను అందజేసే ఉద్దేశ్యంతో “కమనీయం తెలుగు రామాయణం” సదస్సును ఏర్పాటు చేయడం జరిగింది. సదస్సు నిమిత్తం పరిశోధకులు, అధ్యాపకుల నుండి వచ్చిన వ్యాసాలన్నీ పరిశీలించి, ప్రచురణయోగ్యమైన వ్యాసాలను “ఔచిత్యమ్”- అంతర్జాల తెలుగు పరిశోధనమాసపత్రిక” యాజమాన్యం అంతర్జాలప్రత్యేకసంచికగా వెలువరిస్తు- న్నందుకు వారికి శతనమస్సులు.

ఈ వ్యాసాలన్నీ రామాయణసంబంధాలే అయినా విభిన్నాలు. భారత, భాగవతాది ఇతిహాస, పురాణాల నుండి కావ్యాల్లో, కీర్తనలలో అంతర్భాగంగా వచ్చిన రామాయణ విశేషాలు తెలుపబడ్డాయి. జానపదము, కావ్యము, ప్రబంధము, వచనము, యక్షగానము, వ్యాకరణము, రవ్వలు ఇలా అన్ని ప్రక్రియల్లో వెలువడ్డ రామాయణవిశేషాలు ఉన్నాయి.  తెలుగు రామాయణలలోని  అలంకార, వర్ణనావైచిత్రితో పాటు ఇతివృత్త సంబంధ అలంకరణల గురించి కొత్త విషయాలు తెలిపారు. రామసక్కదనం, సీతమ్మచెర వంటి పలుకుబళ్ళు, సామెతలతో జనతాత్వికతలో రామాయణ సంబంధ విశేషాలు తెలుపబడ్డాయి.

కావ్య అవతరికల్లో, శ్రీకారపద్యాల్లో, సినిమాపాటల్లో వచ్చిన రామాయణవిశేషాల గురించి,  రామాయణంలో  పాత్రలు, మనస్తత్వాలు నేటి తరానికి అవి అందించే  ఆదర్శాల చర్చలు ఉన్నాయి. తెలుగురామాయణాల్లో చేర్చబడ్డ అవాల్మీకాంశాలు, వాటి వెనుక ఉన్న కారణాలను విశ్లేషించడం జరిగింది. తెలుగువారికి జ్ఞానపీఠ్ పురస్కారాన్ని అందించిన విశ్వనాథ వారి శ్రీమద్రామాయణ కల్పవృక్షంలో జీవుని వేదన నుండి రమ్యరమణీయ దృశ్యవర్ణనల గురించి విపులమైన విశేషాలు ఉన్నాయి. వాల్మీకి రచనాకాలం నుండి నేటి వరకు రామాయణము సమకాలీనత, సార్వకాలీనత గురించిన సమగ్రసమాచారం ఈ వ్యాసాల్లో కనిపిస్తంది.

ఈ సంచిక కోసం పరిశోధనపత్రాలు పంపినవారిలో విద్యార్థులు, పరిశోధకులు, అధ్యాపకులు, బోధనేతరరంగాలకు చెందిన వారు ఉన్నారు. వారందరికీ నమస్సులు.  తీపివంటకాలు ఎన్నున్నా మూలపదార్థమైన పంచదార ఒకటే అయినట్టు రామాయణ ఇతివృత్తము ప్రధానాంశముగా వెలువడ్డ ఈ వ్యాసాలన్నీ నేటి తరానికి ఆచరణీయమైన ఆదర్శజీవనవిలువలను అందిస్తాయని ఆశిస్తున్నాము.

శ్రీరామ శరణం మమ.

ప్రత్యేకసంచిక సంపాదకులు

డా. ఆర్. మహేందర్ రెడ్డి. & శ్రీ. బి. సంపత్ కుమార్

తెలుగు విభాగము, ప్రభుత్వ డిగ్రీ కళాశాల (స్వ) సిద్దిపేట.